czwartek, 29 września 2016

Łódzkie ulice z "kresowymi" nazwami

Tytuł dzisiejszego posta nawiązuje do wpisu Kaye Warszawskie ulice z "kresowymi" nazwami. Kiedy przeczytałam tamten tytuł w moim notesiku blogowym, od razu zadałam sobie pytanie: a jakie są łódzkie ulice z takimi nazwami?

Jedynym skojarzeniem tak "z marszu" jest ulica Wileńska. To nowa/stara nazwa tej ulicy. A dlatego ja zapamiętałam, że na niej mieści się szpital położniczy, w którym urodziła się moja córka.
Dlaczego nazwa nowa/stara? Ja znałam ją jako ulicę Małgorzaty Fornalskiej (do 1990 roku). Okazuje się jednak, że w dwudziestoleciu międzywojennym już miała obecną nazwę - Wileńska. A do 1913 roku - Szlachecka. Ładnie, prawda?
Nazwy z okresu okupacji hitlerowskiej nie chcę przytaczać.

Bardzo lubię chodzić śladami nazw ulic, tropić ich historyczne zmiany, więc tworzenie tego posta to dla mnie sama przyjemność.

A co znalazłam?
Barska, Dniestrzańska, Filarecka, Kowieńska, Kresowa, Krzemieniecka, Litewska, Mińska.

To niezbyt dużo, a jeszcze mam w niektórych przypadkach wątpliwości.
Nie wpisałam ulicy Brzeskiej, chociaż może kojarzyć się z miastem Brześć. Ale figuruje pod tą nazwą niezmiennie (jeszcze przed 1913 rokiem), więc może chodziło tu o "brzeg"

Barska - mam nadzieję, że nie chodziło tu o bar mleczny, ale o Bar - tak dobrze nam znany z Sienkiewicza. Tym bardziej, że sąsiednie ulice to Krakowska, Filarecka, Warneńczyka.

Podobnie z ulicą Mińską (też zaliczyłam pobyt w maleńkim szpitaliku na tej niewielkiej ulicy).
Myślę, że chodzi o ten daleki Mińsk, a nie na przykład Mińsk Mazowiecki. Nazwa polska tej ulicy pozostaje niezmieniona od czasów sprzed I wojny światowej.

A przy okazji tej "ulicznej" tematyki, kilka słów o książce z łódzkiej biblioteczki.
Kiedy pojawiła się w księgarniach miałam nawet zamiar ją kupić, jednak po przejrzeniu zrezygnowałam z zakupu (znowu kwestia finansowa). Wolę chyba sama tworzyć sobie na blogu taki słowniczek (nawet wtedy już zaczęłam) - większa przyjemność...


Od wydawcy:
 "Z około 2300 łódzkich ulic nazwy pamiątkowe związane z osobami posiada nieco ponad 700 ulic, placów, alei i skwerów. Ich patronami zostawali bojownicy o niepodległość Polski z różnych okresów historycznych, powstańcy, bohaterowie czasów I i II wojny światowej, a po 1989 roku „żołnierze wyklęci”, ludzie kultury i nauki, działacze społeczni i polityczni, święci i duchowni. Wśród nich pojawiają się również postaci literackie, biblijne oraz legendarne.
Łódź – miasto pełne niespodzianek – i w tej dziedzinie zaskakuje. W mieście są np. dwie ulice tego samego króla Bolesława – Śmiałego i Szczodrego; Michała Wołodyjowskiego i Małego Rycerza, Piasta i Piasta Kołodzieja.
Książka Patroni łódzkich ulic składa się z dwóch części: pierwsza ukazuje proces kształtowania się nazewnictwa łódzkich ulic i polityki historycznej prowadzonej przez władze Łodzi i centralne od XIX wieku po czasy współczesne; drugą tworzą biogramy patronów w większości uzupełnione unikatowymi fotografiami.
Publikację uzupełniają wykazy ulic, placów i parków, których nazwy zostały zmienione w okresie transformacji po 1989 roku, oraz indeks osobowy."

2 komentarze:

  1. Bardzo dziękuję za zainteresowanie tematem!
    Całkiem sporo tych kresowych ulic w Łodzi. Ja znalazłam jeszcze ulicę Kresowych Stanic, która bardzo mi się podoba.
    Urzekła mnie jednak ulica Dobrej Wróżki. Ciekawe, czy dobrze się tam mieszka....

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. I ja dziękuję za zainteresowanie moim wpisem :)
      Przy okazji znalazłam także w Łodzi ulicę "Urody życia" - to dopiero ciekawe skojarzenie :)I też nasuwa się pytanie, czy nazwa podnosi jakość życia mieszkańców?

      Usuń